Biển xanh nỗi sóng

Chuyến đi miền Trung : Phần 2

Chiếc tàu cao tốc đi đảo Lý Sơn khởi hành 8g sáng. Chúng tôi đến trước 15 phút nhưng không còn vé ngồi, đành phải mua vé đứng ( chẳng lẽ quay về ). Vé ngồi, vé đứng giá bằng nhau : 70.000$… trên tàu nêm chặt người lẫn hàng hóa, chúng tôi phải đứng ở cạnh tàu, có người đứng trên cả mui !

Tàu hụ một hồi dài rồi xuất bến, bỏ lại thành phố Quảng Ngãi phía sau, bỏ lại luồng bọt nước trắng xóa nỗi bật trên nền biển xanh…gió biển thổi mạnh vì vận tốc tàu khá nhanh. Nhìn con tàu chật cứng và tóc ai cũng rối tung trong gió biển tôi nghĩ có lẽ lúc ấy mình trông giống “ Boat people” của thập niên 1979 – 1989…

Càng ra xa biển càng xanh, càng đẹp. Tít mù phía chân trời, một dãy đất mờ nhạt bé xíu, người trên tàu nói đó là Lý Sơn. Thỉnh thoảng chúng tôi bắt gặp vài chiếc thuyền đánh cá chạy ngược chiều trở về phía đất liền, và đây đó từng đoàn hải âu ngã nghiêng, lượn lờ trên sóng biển.

Chúng tôi gợi chuyện với vài người dân Lý Sơn trên tàu, họ nói : Dân trên đảo chủ yếu sống bằng ngư nghiệp, nhưng giờ đây nghề này đang lao đao vì thuyền đánh cá hể vào gần vùng biển Hoàng Sa là hải quân Trung Quốc bắt giữ ngư dân làm con tin để đòi tiền chuộc! Chuyện này ai cũng biết vì báo chí vẫn đưa tin hàng ngày, nhưng có giáp mặt với người dân Lý Sơn mới thấy hết sự đau khổ khi nồi cơm gia đình họ bị chính quyền Trung Quốc đập bể không thương tiếc.

(Xem thêm :

http://vietnamnet.vn/chinhtri/2009/06/855111/

http://www.tienphong.vn/tianyon/Index.aspx?ArticleID=164992&ChannelID=2

http://www.vnexpress.net/GL/Xa-hoi/2009/06/3BA109EE/

Họ nói chuyện bắt bớ diễn ra từ nhiều năm rồi, lúc trước người dân còn cố gắng làm lụng để lấy tiền đi chuộc thân nhân. Nhưng sau này chính quyền Việt Nam kêu gọi không nên đem tiền chuộc, vì như thế là mặc nhiên công nhận vùng biển này của Trung Quốc, ta vi phạm nên ta mới chuộc!

Câu chuyện không thâu ngắn được quảng đường dài, lúc này tàu đang lênh đênh giữa biển. Nhìn lên chỉ thấy trời xanh, mây trắng, nhìn xuống chỉ thấy bọt nước trắng và biển xanh… Có lẻ ngàn năm trước trời và biển cũng chỉ như thế, cũng đám mây trắng kia, cũng biển xanh này, cũng cánh hải âu nọ. Trên sóng nước dập dềnh và trong tiếng sóng ầm ì vỗ vào mạn thuyền, đột nhiên tôi thấy thời gian như cuộn tròn lại, không gian như hòa lẫn vào nhau…tôi mơ hồ như nghe thấy tiếng đao kiếm, binh khí va chạm,…rồi có tiếng hò hét nào đó đồng vọng trở về từ quá khứ…

“ Với tham vọng thôn tính nước Đại Việt, nhà Nguyên cho Thoát Hoan đem 30 vạn quân từ phía bắc tràn qua biên giới rồi bao vây Thăng Long từ tháng Giêng 1285

Trong khi đó Toa Đô cùng Ô mã Nhi dẫn 20 vạn quân và hàng ngàn chiến thuyền ( lúc ấy đang đóng tại Chiêm Thành ) từ Thanh Hóa theo đường biển vào sông Hồng đóng quân tại Hàm Tử.

Tháng 4 / 1285 quân ta thực hiện phản công. Chiêu Văn Vương Trần Nhật Duật thống lãnh 10 vạn quân tấn công quân Nguyên Trung Quốc tại bến Hàm Tử. Trong khói lửa, trong âm vang của kiếm đao va chạm vào nhau…tiếng la hét vang rền cả một góc trời. Hàng ngàn chiến thuyền của Toa Đô đóng trên bến Hàm Tử bị đánh đắm và đốt cháy. Ô mã Nhi nhanh chân trốn thoát, Toa Đô chậm chân nên bị chém rụng đầu giữa trận tiền… Người chém Toa Đô không ai khác chính là Hoài Văn Hầu Trần Quốc Toản, lúc ấy ngày 20 / 5 / 1285

Chiến thắng Hàm Tử kéo theo những chiến thắng oanh liệt  khác như trận Chương Dương, trận Tây Kết, trận Vạn Kiếp…. Trong tiệc khao quân mừng chiến thắng, Thượng tướng Trần Quang Khải cảm khái viết bài thơ

“ Đoạt sáo Chương dương độ

Cầm hồ Hàm Tử quan

Thái Bình tu trí lực

Vạn cổ thử giang san

Tạm dịch

Chương Dương cướp giáo giặc

Hàm Tử bắt quân thù

Thái bình nên gắng sức

Non nước ấy nghìn thu “

Tiếng còi tàu đột ngột vang lên báo hiệu tàu sắp cập bến kéo tôi ra khỏi giấc mơ quá khứ hào hùng của dân Việt để trở về với hiện tại. Đảo Lý Sơn dần hiện ra trước mắt….càng gần quang cảnh trên bến càng rõ. Khi tàu cập bên tôi lên bờ, cảng Lý Sơn bát nháo vô cùng!

( Đảo Lý Sơn nhìn từ xa

Trực nhìn ngó thấy Bàn Than

Ba hòn lao Ré nằm ngang Sa Kỳ )

Đảo Lý Sơn còn gọi cù lao Ré, gồm 3 xã : An Vĩnh, An Hải và An Bình. Trong dó An Bình – một đảo nhỏ – nằm riêng rẽ cách đảo lớn Lý Sơn 30 phút đi bằng thuyền máy. Toàn đảo có khoảng 20.000 dân, chủ yếu sống bằng nghề đánh cá, về nông nghiệp, Lý Sơn còn có nghề trồng tỏi và dưa hấu. Về thương mại, Lý Sơn không thiếu một mặt hàng nào, nhưng giá cả mắc hơn đất liền vì chi phí vận chuyển khá cao

( Dưa hầu bán tại chợ Lý Sơn )

Ngay sáng ngày hôm ấy chúng tôi đến ủy ban xã An Vĩnh và An Hải để phát quà cho 150 hộ dân nghèo sống trên đảo. Mỗi phần quà ngoài phong bì 100.000$, còn có 2 hộp sữa và 1kg đường của bác sĩ Thái ở Tây Ninh gởi tặng. Sau đây xin mời các bạn xem một số hình ảnh trong buổi phát quà ngày 9 / 7 / 09 tại đảo biển Lý Sơn

Phát quà xong lúc gần 12g trưa, chúng tôi đến dùng cơm tại nhà một người quen trên đảo. Gia đình này không giàu nhưng vô cùng hiếu khách, đặc biệt căn nhà tuy đơn sơ nhưng nằm sát biển, nước biển xanh và trong suốt. Đứng trong nhà ( hay bất kỳ nơi đâu sát bờ biển ) ta đều có thể trông thấy từng đàn cá bơi lội tận đáy sâu – quang cảnh đẹp đến lạ thường !

13g chúng tôi theo một chiếc thuyền máy đến thăm đảo An Bình. Nơi đây nghèo nhất Lý Sơn : không điện, không hệ thống nước ngọt, không sóng điện thoại di động. Toàn đảo có hơn 100 hộ gia đình trong đó hơn 70 hộ thuộc diện nghèo khó ! Vì thời gian quá ít nên chúng tôi chỉ có thể đi  một vòng nhỏ rồi giã từ An Bình để trở về ( Dịp này chị Viên Châu âm thầm gởi tặng 74 phần quà cho bà con nghèo tại An Bình )

( Theo thuyền qua đảo An Bình )

( Một góc đảo An Bình )

( Trẻ em Lý Sơn )

Buổi chiều lúc 15g trong khi các anh em bên TT Minh Tâm họp bàn với lãnh đạo Lý Sơn về việc khám bệnh phát thuốc cho bà con nghèo trên đảo sau này, tôi tranh thủ ngồi nghe anh Tám Bỉ và Minh kể chuyện “ Khao lề, thế lính “ tại Lý Sơn

“ Trường sa mây nước mênh mông

Người đi thì có mà không thấy về

Hoàng sa mây nước bốn bề

Tháng ba khao lề thế lính Hòang Sa”

Lễ “ Khao lề thế lính” là một cuộc lễ cầu nguyện cho những người chiến sĩ đã hy sinh bảo vệ 2 đảo Trường Sa và Hoàng Sa. Lễ được tổ chức tại Âm Linh Tự trên đảo Lý Sơn, trong ngày này người ta làm những hình nhân bằng đất và những chiếc thuyền nhỏ bằng gổ hoặc giấy rồi thả xuống biển kèm theo hoa, quả, cùng các lễ vật khác. Lễ “ Khao lề thế lính” có mặt trên đảo từ hàng trăm năm nay, được tổ chức vào tháng 4DL, tức khoảng tháng 3 ÂL ( trong tiết Thanh Minh )

Các anh em Minh Tâm họp xong lúc khoảng 16g30, chúng tôi được người dân địa phương dùng xe gắn máy chở đến tham quan chùa Hang. Chùa Hang nằm sát bờ biển, sự xâm thực của nước và gió biển tạo nên một hang động đẹp tuyệt vời. Chiều xuống, ánh sáng mặt trời tạo nên vầng ráng đỏ lấp lánh trên mặt biển trước cửa hang càng làm khung cảnh tăng thêm phần mỹ lệ và kỳ ảo….

Buổi tối, cùng với các bạn bên Minh Tâm và vài người bạn sống trên đảo ngồi uống nước trong một quán sát bờ biển. Đêm nay trăng 16 tỏa ánh sáng khắp nơi : trên lá cây, trên đá tảng, trên những con sóng lấp lánh ngoài khơi…Người xưa nói : “ Nhất ba tài động, vạn ba tùy…” Một ngọn sóng dấy động lên kéo theo hàng vạn con sóng khác cùng dấy động. Cuộc đời có lẽ cũng vậy, khi việc này khởi lên sẽ kéo theo biết bao chuyện khác…trùng trùng duyên khởi … Sinh rồi diệt, có rồi không, được rồi mất chúng sanh quay cuồng, đắm chìm trong vòng nhân quả. Vẫn biết thế gian là vô thường, vẫn biết nhân quả theo nhau như hình với bóng nhưng trước cuộc vô thường dâu bể sao mình vẫn thấy đau đớn, bồi hồi?!… Có lẽ vì tôi không phải thiền sư đắc đạo, tôi chỉ là kẻ phàm phu đang học đòi tìm đường liễu sinh thoát tử!

Đêm giã từ Lý Sơn trăng thật sáng trên mặt biển… ánh trăng như thực, như ảo làm say đắm kẻ phàm phu u muội là tôi. Nhìn trăng trên biển bất chợt lại nhớ bài kệ thuở nào của ngài Từ Đạo Hạnh

Tác hữu trần sa hữu

Vi không nhất thiết không

Hữu không như thủy nguyệt

Vật trước thị không không

( Có thì có tự mảy may

Không thì cả thế gian này cũng không

Thử xem bóng nguyệt lòng sông

Ai hay không có có không là gì )

( Đón xem phần cuối : ” Nền củ lâu đài bóng tịch dương “)

Về miền Trung

Chuyến đi miền Trung : Phần 1

Chuyến bay Sài Gòn – Đà Nẵng trể hơn dự kiến 30 phút, lúc này là 16g30 ngày 6 / 7 / 09, ngồi trên chiếc Boing 777, tôi như gã nhà quê vì tất cả đều lạ lẫm và hiện đại. Đúng ra tôi không đi chuyến này vì tài chính eo hẹp, nhưng anh Thuần bên từ thiện Minh Tâm hứa cho mượn tiền mua vé máy bay bao giờ trả cũng được nên tôi dùng hết can đảm để thực hiện chuyến đi.

Chiếc Boing 777 chạy từ từ rồi bốc lên cao, mỗi chiếc ghế ngồi của hành khách đều có một màn hình, không kể 6 chiếc màn hình lớn trên máy bay luôn hiển thị cho hành khách biết độ cao, nhiệt độ bên ngoài và quảng đường máy bay đã vượt qua. Máy bay đáp xuống phi trường lúc 17g30, thế là tôi thực sự đến được Đà Nẵng, thủ phủ của miền Trung VN, nơi trước đây 10 năm mình đã có dịp ghé đến.

Ra khỏi sân bay, muớn phòng khách sạn rồi ăn cơm xong, TP Đà Nẵng đã lên đèn tự lúc nào… Cùng với các anh em bên TT Minh Tâm, chúng tôi đi một vòng thành phố. Sau 10 năm trở lại, Đà Nẵng có nhiều thay đổi : Đường xá tốt hơn, nhà cửa xây dựng nhiều hơn. Cũng buôn bán tấp nập như Sài Gòn, nhưng sau 22g Đà Nẵng chìm vào giấc ngũ, không như Sài Gòn, thành phố không có ban đêm

( Sông Hàn về đêm )

( Bãi biển Đà nẳng về đêm )

8g sáng ngày 7/ 6 / 09, chúng tôi thuê 1 chiếc Mercedes Benz để đến huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam, nơi đây các anh em bên TT Minh Tâm làm việc với lãnh đạo bệnh viện Thăng Bình để chuẩn bị chuyến đi mổ mắt cho 100 bệnh nhân nghèo tại địa phương

Rời bệnh viện Thăng Bình chúng tôi đến chùa Phước Bình, ngôi chùa của vị thầy cùng với TT Minh Tâm lo vấn đề mổ mắt cho bà con. Chùa nằm trong một xóm nghèo, cách bệnh viện Thăng Bình khoảng 20 phút xe chạy. Người dân xứ Quảng còn rất nghèo, sự cơ cực hiện rõ và hằn sâu trên gương mặt của người dân nơi đây. Khác với miền Tây nam Bộ, nơi đây không có bóng dáng của những căn nhà lá vì dù nghèo đến đâu người dân vẫn phải tìm cách xây nhà để chống lại những cơn bão ác liệt hàng năm.

( Hình như ít ai quan tâm đến vấn đề tâm linh khi còn trẻ! Thường đợi khi tuổi xế chiều mới quay về chùa tìm chổ dựa tâm linh. Người xưa có nói “ Đừng để tuổi già rồi học đạo. Mồ hoang đâu thiếu kẻ đầu xanh…!” Trong hình là gương mặt của một cụ già xứ Quảng)

( Trẻ em xứ Quảng )

12g trưa hôm ấy chúng tôi rời Thăng Bình – Quảng Nam xuôi về Quảng Ngãi, chuẩn bị cho chuyến đi ra đão biển Lý Sơn

Đến Quảng Ngãi gần 16g, mọi người tranh thủ lên thăm mộ cụ Huỳnh Thúc Kháng, một nhân sĩ yêu nước nỗi tiếng trong những năm cuối thời Pháp thuộc. Cụ Huỳnh Thúc Kháng cùng với các ông : Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh và Trần Quý Cáp là những người lãnh đạo phong trào Duy Tân.

Rời mộ cụ Huỳnh, chúng tôi qua thăm chùa Thiên Ấn. Sáu năm trước tôi cùng với sư cô Diệu Ngộ ở tịnh thất Hồng Liên – Long Thành – Đồng Nai, đến Quảng Ngãi phát quà cho đồng bào nghèo tại 2 xã : Nghĩa Dũng và Nghĩa Hành. Lần ấy sau khi phát quà tôi và sư cô lên thăm Thiến Ấn. Hôm nay trở lại, quang cảnh vẫn như xưa, tuy chùa có xây dựng thêm. Dịp này, tôi giới thiệu với các anh em Minh Tâm về cái giếng nỗi tiếng của chùa. Người xứ Quảng không ai không biết giếng nước chùa Thiên Ấn, giếng nước có tuổi xấp xỉ với tuổi ngôi chùa tức khoảng 300 năm. Tương truyền trước đây khu vực chùa Thiên Ấn không có nước, sư Pháp Hóa ( tổ khai sơn chùa Thiên Ấn ) đứng ra vận động đào giếng lấy nước, một hôm có một vị Sư trẻ từ đâu không rõ đến giúp đào giếng. Công việc thực hiện suốt 3 tháng, khi có nước rồi, người đào giếng cũng mất tiêu dưới giếng luôn, mặc dù sau đó có nhiều người xuống tìm nhưng vẫn không thấy. Câu chuyện được truyền tụng qua câu ca dao :

“ Ông Thầy đào giếng trên non

Đến khi có nước không còn tăm hơi “

Giếng Thiên Ấn sâu 21 mét, ngày nay vẫn cung cấp nước cho chùa, người ta tin tưởng nước giếng có thể chữa được bệnh. Nhìn xuống giếng thấy cây cỏ rất tươi tốt, lần đi cùng sư cô Diệu Ngộ tôi đã lấy mang về 20 lít nước, nước rất trong và mát…

( Giếng chùa Thiên Ấn )

( Nhìn xuống giếng thấy cây cỏ xanh tốt )

Xe chạy xuống khỏi núi Thiên Ấn rồi ngang qua sông Trà Khúc. Mùa này sông Trà cạn nước, buổi chiều trẻ em kéo nhau đá banh ngay giữa dòng sông…Cuối ngày chúng tôi ghé thăm cô nhi viện Phú Hòa, nơi đây các Soer nuôi khoảng gần 20 em nhỏ

Trở về khách sạn lúc gần 22g đêm, sáng mai chúng tôi phải ra đảo Lý Sơn. Anh Thuần bên TT Minh Tâm muốn đi tiền trạm trước ngoài đảo, chuẩn bị chuyến khám bệnh cho đồng bào nghèo ngoài đó sau này. Tôi có nói với anh : Mỗi lần đi mỗi lần khó vì đường xa quá, lần sau không biết có đi được hay không. Vì vậy chuyến này chúng ta ráng phát quà cho bà con ở đó luôn để khỏi uổng công đi. Tôi góp 5 triệu, bên Minh Tâm có 3 triệu…Thế mà, khi ra đến phi trường Tân Sơn Nhất, Minh Tâm lại có thêm 7 triệu nữa, vậy chúng tôi có tất cả 15 triệu, chia làm 150 phần quà dành tặng cho bà con…

( Đón xem phần 2 : “ Biển xanh nỗi sóng “ )